2 VI 1840 urodził się Thomas Hardy

Był poetą i powieściopisarzem.  Zainteresowanych jego  poezją odsyłamy do wstępów poprzedzających wybory twórczości Hardy’ego – poety – autorstwa Stanisława Barańczaka, czy Zygmunta Kubiaka.

Tu chcielibyśmy przypomnieć dwie wielkie powieści ( jedną z nich sfilmował Polański – „Tess” ): „Tessę d’Urberville i Judę nieznanego”.

Obie książki są wielką pochwałą natur wrażliwych, wiernych,  silnych, dążących na przekór przeznaczeniu do szczęścia, mężnie dźwigających swój los. Jak refren pojawia się w obu powieściach stwierdzenie: „nieszczęsne życie, które nigdy nie powinno się było zaczynać”( Juda), „ale czasem myślę, że było by lepiej, gdybym się była wcale nie urodziła” ( Tessa).

Słowa te znamy z greckiego mitu – „ najlepiej jest się człowiekowi nie urodzić.” Oślepiające słowa.

Obie powieści są wielką wizją uwznioślającą „ indywidualne, cenne życie, pełne znaczenia” (Tessa), jakiekolwiek życie, bo jeden z bohaterów „Tessy” mówi przecież: „ Wielkość życia człowieka nie zależy od warunków zewnętrznych, lecz od jego subiektywnych doświadczeń”.

Oba utwory olśniewają doskonałą konstrukcją  i oba wskrzeszają tragiczny grecki światopogląd. Pisarzowi udało się problem współczesny, jakim był brak równouprawnienia, silne rozwarstwienie społeczne, przedstawić tak, jakby były to siły równe tym, które w greckiej tragedii są przyczyną upadku bohatera. U Hardy’ego, tak jak w tragedii, bohaterowie, podejmując zmagania z losem, muszą zostać zmiażdżeni. W tragedii miażdżyła wola bóstw, u Hardy’ego miażdżą prawa rządzące moralnością dziewiętnastowiecznej Anglii. Miażdżą Tessę, walczącą o utrzymanie czystego, wiernego uczucia miłości, miażdżą Judę, który „ogromnym zasięgiem marzeń przerastał mizerne otoczenie”, a którego nieszczęściem było urodzić się ubogim.

Jakie słowa najlepiej charakteryzują obojga bohaterów, jakie czynią z nich postacie godne zapamiętania? Może te z „Tessy d’Urberville” mówiące o kałużach, w których odbijają się gwiazdy, (“gigantyczne światy odbite w tak nędznych zwierciadłach”) i może te z „Judy nieznanego”: “walczymy jedynie przeciwko ludziom i bezdusznym okolicznościom”.

fn


0 Komentarzy

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *